B- Perdelerin Gelişimi(SELÇUK ÜNİVERSİTESİ)

Son Güncelleme: Cuma, Temmuz 21st, 2017 | Kategori: TÜRK MUSIKÎSİ| Etiketler:  | Tags: , , , , , , , , , ,

B- TÜRK SAN'AT VE HALK MÛSIKÎSİNDE  24 PERDE VARDIR.

 

             Ö N S Ö Z

 

         Hangi çeşit mûsıkî olursa olsun, "Nazariyat Dersleri"nde şu konular, sırasıyla ve öncelikle ele alınır veyâ alınmalıdır:

 

         1) Mûsıkî sisteminde, 1 sekizli içinde kaç perde vardır?..

         2) Perde aralıkları birbirine eşit midir, eşit değil midir?..

         3) Perdeler; 4'lüler-5'lilerle elde edilebiliyor mu?.,

         4) Perde aralıkları matematik bir formüle bağlanabilir mi?..

        

Sayısı daha da artırılması mümkün bu soruları sormanın hikmeti nedir, pratikde faydası var mıdır?.. Aynı sırayla 1-2 cevap;

 

         1.

            a) Perde sayısını bildirmeden nazariyat kitabı-notu yazmak, ders anlatmaya başlamak ilim adamına yakışmaz!..

            b) Sayısı bilinmeden perde ismleri kesin olarak yazılamaz-anlatılamaz!..

            c) Perde sayısını,  Çalgı yapımcısı bilmek zorundadır.

         2.

            a) Perde aralıkları birbirine eşit diziler yapaydır.

            b) Perde aralıklarının farklılığı, farklı değiştirme işâretleri gerektirir.

        3. Dizide doğallık ve mükemmeliyetin ilk şartı, tabiattaki akustiğin(rezonansın) sonucu olan 4'lü ve 5'lilerle perdeler arasında bir ilişki olması, ortaya çıkarılabilmesidir.

        4. Çalgılara perde bağlarının yerleştirilmesi için gereklidir.

 

        Perde sayısının bazı konservatuarlarınızda 17, bâzılarında 24 olarak okutulması; hattâ aynı konservatuar öğretim elemanlarının farklı düşünceleri üzücüdür. Bu üzücü durumun ortaya çıkmasının sebeplerinden bâzıları şunlardır:

 

       – Hocalarımız literatürü, Türkçe süreli ve meslekî yayınları tâkîb etmemektedirler; tâkîb edenlerden işlerine gelmeyenler ise, ya işi gürültüye getirmekte veya unutturmaktadırlar.(Bu husus, ana konuda bütün çıplaklığıyla görülecektir.)

 

      – Ayrı vilâyetlerdeki "Türk Mûsıkîsi Devlet Konservatuarları", bir üniversiteye bağlı birer "Müdürlük" olduğundan aynı dersi çeşitli illerde okutan Ana bilim bölüm başkanları bir araya gelemiyor..

Lisans ve lisans-üstü çalışmaları, Üniversitenin; konservatuarın dışında bir fakültesinde DEPOLANMALARI dolayısıyla öğrenciler ve öğretim elemanları bu değerli eserlerden yararlanamamaktadır.

Basımevi olan üniversitelerimiz, bağlısı konservatuarlarımızın bu çalışmalarından birkaçını olsun yayınlamamıştır.  Bunun çâresi, Konservatuarlarımızın YÖK'e doğrudan bağlanması    ise de.. YÖK, öncelikle; konservatuarlardan 'Ana bölümler' in isimlerini belirlemeli, bunlardan hepsi faal olanlar doğrudan YÖK'e ve diğerleri de bunlara bağlanmalıdır. Bunlar zaman alacağından, İstanbul ve İzmir Türk Musikisi Devlet Konservatuarları hemen ve doğrudan YÖK'e bağlanmalı, Basımevi'ne kavuşyurulmalıdır.

 

Bu arada, şunu da gündeme getirmek istiyorum:

İstanbul Türk Musikisi Devlet Konservatuarı 1975'de öğretime başladı. Başta İzmir, bâzı illerde benzerleri açılmasına ve bunca yıl geçmesine rağmen başşehir ANKARA'da kurulamamasına, "çağdaşlık uğraşılarını yavaşlatacağı" kaygularının sebep olduğu iddiâları acaba ne derecede doğrudur?.. Yurdumuzda 2 çeşit resmî konservatıar vardır: 1) Türk Mûsıkîsi Devlet Konservatuarı  2)Devlet Konservatuarı(Batı Müziği Devlet Konservatuarı)..  (Çağdaşların bir kısmı, ileride(?), Türk Mûsıkîsi Devlet konservatuarlarını kapatarak, millî mûsıkîmizi, (Batı Müziği)Devlet konservatuarlarının Etnomüzi- koloji bölümlerinde incelemek gerektiğini gàye edinmişlerdir.) 

 

 GİRİŞMÛSIKÎ SİSTEMİ, MAKAM, PERDELER-ARALIKLAR:

 

      Millî mûsıkîmizin, konumuzla ilgili incelemesinde, her şeyden önce MÛSIKÎ SİSTEMİ, MAKAMLARI, PERDELERİ-ARALIKLARI (ve özellikle bunların ortaya çıkışları) konusunda kanâatimi arz için, 28 Nisan 1998 günü Selçuk(Konya) Üniversitesi Türk Musikisi Konservatuarı'nda verdiğim konferansın ilk bölümünü naklediyorum:

 

       KÜLTÜR BAKANLIĞI KONYA VALİLİĞİ SELÇUK ÜNİVERSİTESİ

           Türk Müziği Etkinlikleri 27 – 29 Nisan 1998    Konya

27 NİSAN Pazartesi
10.00                           Açılış ve protokol konuşması
10.30                           Saz Eserleri Dinletisi
                                   Pınar MUNZUR, Süleyman YARDIM, Kağan ULAŞ, Burak ŞENIŞIK
                                   (S.Ü. Eğitim Fak. Devlet Kons. )
 
                                                KONFERANS    I. OTURUM
Oturum Başkanı:          Avni ANIL (Bestekâr, Araştırmacı Yazar)  c.ÖNEY'in notu: Rahatsızlığı sebebiyle gelmedi)
10.30-10.50                  Safiyüddin Abdülmü'min'in Kitâbü'-l Edvâr'ından "ZÜBDE-İ MAKÂLE-İ İLM-İ MÛSİKİ"
                                   Adlı El Yazması Ribâlesinin  Tahlil ve Tanıtımı     Prof. Salih ERGAN (S.Ü. Eğt. Fak. )
10.50-11.00                  Tartışma
11.00-11.20                   Yarım Yüzyılı Aşkın Aktif Musiki Hayatımdan Kesitler
                                    Etem Ruhi ÜNGÖR (Musiki Mec. Sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni)
11.20-11.30                    Tartışma
11.30-11.50                    Müzikte Kirlenme
                                    Doç. Dr. Can ETİLİ (İ.T.Ü. Türk Musikisi Devlet Kons. )
11.50-12.00                    Tartışma
 
                                                  KOFERANS       II. OTURUM
Oturum Başkanı             Prof. Dr. Alaeddin YAVAŞÇA  (İ.T.Ü. Turk Musikisi Devlet Kons. )
14.30-14.50                   Evc-i Şevk Makamı ve Örnekler.
                                    Akın ÖZKAN (E.Ü. Devlet Türk Musikisi Kons. )
14,50-15.00                   Tartışma
15.00-15.20                    Türk Musikisi'nin Bu Günü
                                    Kayhan ŞENTİN  (Kültür Bak. Ankara Devlet Klasik Türk Müz. Korosu Şefi)
15.20-15.30                    Tartışma
15.30-15.50                 Eski Bir Tanburun Perde Düzeni Hakkında
                                    Prof. Dr. Ayhan ZEREN (S.Ü. Emekli Öğr. Üyesi)
15.50-16.00                     Tartışma
 
                                                    KONSER
20.30                                  Selçuk Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Konseri
 
28 NİSAN Salı                              KONFERANS    III.OTURUM
Orurum Başkanı            Ahmet HATİPOĞLU (T.R.T. Ankara Radyosu Klasik Koro ve Tasavvuf Korosu Şefi)
19.30-10.50                   Türk Musikisi'nde Yozlaşmayı Geriren Sebepler, Bu Konuda Gereken Önlemler
                                      Prof. Dr. Alaeddin YAVAŞÇA (İ.T.Ğ. Türk Musikisi Devlet Kons.)
10.50-11.00                    Tartışma
11.00-11.20                   Türk Musikisi Ses Sistemi  ve Uygulamadaki Farklılıklar
                                      Özgen GÜRBÜZ (T.R.T. Müzik Dairesi Başkanlığı T.S.M. Müdürü)
11.20-11.30                      Tartışma
11.30-11.50                   Musiki Yozlaşmasının Türk Toplumuna Etkileri
                                      Onur AKDOĞU (E.Ü. Devlet Türk Musikisi Kons.)
11.30-12.00                      Tartışma
 
                                                    KONFERANS    IV.OTURUM
Oturum Başkanı              Doç. Cahit ATASOY (İ.T.Ü. Türk Musikisi Devlet Kons.)
14.30-14.50                   Türk Musikisi'nde Perdelerin Gelişimi
                                       Dr. Cahit ÖNEY (Araştırmacı Yazar)
14.50-15.00                      Tartışma
15.00-15.20                    Üç Büyük Bestekârımız, Hatîb Zâkirî Hasan Efendi, Ali Şîrüganî, Kutb-ı Nâyî Osman Dede'nin Bilinip de İcrâlarıyla Tanınmayan                              Eserleri Üzerine Bir Çalışma
                                        Ahmet HATİPOĞLU(T.R.T. Ankara Radyosu Klasik Koro ve Tasavvuf Korosu Şefi
15.20-15.30                        Tartışma
15.30-15.50                     "Kanun" Çalgısının Tanıtımı ve Uygulamalı Olarak İcraı
                                         Tahir AYDOĞDU, Talat ER, Vedat Kaptan YURDAKUL(T.R.T. Ankara Radyosu)
15.50-16.00                        Tartışma
                                                             KONSER
20.30                                  Ege Üniversitesi Türk Musikisi Konseratuvarı Konseri
29 NİSAN Çarşamba                             PANEL
Panel Başkanı                     Doç. Dr. Can ETİLİ(İ.T.Ü. Türk Musikisi Devler Kons.)
10.30-12.30                        Doç. Cahit ATASOY(İ.T.Ü. Türk Musikisi Devlet Kons.)
                                            Dr. Atınç EMNALAR(E.Ü. Devlet Türk Musikisi Kons.)
                                            Yrd. Doç. Dr. Göktan AY(İ.T.Ü. Türk Musikisi Devlet Kons.)
                                            Yrd. Doç. Güldeniz EKMEN(S.Ü. Devlet Kons.)
                                             Yrd. Doç. Dr. Mustafa ÇIPAN(S.Ü. Devlet Kons.)
                                                              KONSER
20.30                                     İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet Konservatuvarı Konseri
22.00                                     Ödül Töreni
                                          
 

 

         TÜRK MÛSIKÎSİ'NDE PERDELERİN GELİŞİMİ

 

       Belirli sayıda seslerin, 1 sekizli içinde belirli aralıklarla yer almasıyla "müzik sistemi" oluşmaktadır. Ve bir müzik sistemi içindeki seslere "perde" denmektedir.

       "Perde", "müzik sistemi", "makam" terimleri, birbirleriyle ilişkili, birbirine bağlı terimlerdir. Bu bağlılık, bağlantı sebebiyle ve konumuz olan Türk mûsıkîsi öne çıkarılarak şu ihtimâller ortaya konulmalıdır:

Birinci ihtimâl:  Önce perdeler belirlenmiştir.     Bu hâlde de;

a) Perdelerden sisteme ve sonra da makamlara gidilmiştir.    Veyâ;

b) Perdelerden makamlara ve sonra da sisteme gidilmiştir,

İkinci ihtimâl:  Önce; mevcut olanlardan yararlanılarak veyâ orijinal olarak sistem belirlenmiştir.     Bu hâlde de;

a) Sistemden perdelere ve sonra da makamlara gidilmiştir.     Veyâ;

b) Sistemden makamlara ve sonra da perdelere gidilmiştir,

Üçüncü ihtimâl:  Önce makamlar belirlenmiştir.  Bu hâlde de;

a) Makamlardan sisteme ve sonra da perdelere gidilmiştir.     Veyâ;

b) Makamlardan perdelere ve sonra da sisteme gidilmiştir.

       Türk mûsıkîsi sistemi araştırmalarında, şimdiye kadar, büyük çoğunlukla "perdeler" başlangıç olarak alınmıştır ve organolojik, akustik deliller tartışılmıştır.

                    Türk mûsıkîsi sistemi kökeninin araştırılmasında en güvenilir/bilimsel başlangıç ve dayanak noktası ise, seslendirilmiş eserlerdir.  Bu seslendirilmiş ve günümüzde de aynen tekrarlanan eserlerin, müessiriyet(etkinlik) yönünden en önemlisi ise Ezân'dır.  Türk mûsıkîsi sistemi kökenini kendisinde gördüğüm "ezân" hakkında, çoğunluğumuzun bildiklerini tekrarlamakta/hatırlatmakta fayda vardır:  EZÂN hakkında bir müzikolog'un bilmesi gerekenler şunlardır:

– Ezân namaz vakitlerini bildirir, namaz kılmaya dâvet eder, islâmî inancın prensiplerini duyurur.

– Ezân Kur'ân'ın(Allàh'ın) emri olmayıp, peygamber tensîbi (hadîs)dir.

– Ezân; M.S.622 veyâ 623'den(Iicrî 1. veyâ 2. yıldan) günümüze, 1400 yıla yakın süredir minârelerden ("kàmet", "iç-ezân" isimleriyle ayrıca câmi' içinde) okunmaktadır. Türklerin kitle hâlinde ve devlet resmî dîni olarak müslümanlığı seçtikleri 10.yy.dan beri de geniş bir coğrâfî alanda okunmaktadır.

– Ezân Arapçadır; Kur'ân'dan(âyetlerden) alınmamış ise de, içinde, Kur'ân'da geçen kelimeler vardır ve bu sebeple, okunuşu, Kur'ân tilâvetindeki gibi "tecvîd" kurallarına uygun olmalıdır. [ DİPNOT:

Kur'ân-ı kerîm'i okuyuş: 1.Hader(Hadr) Kırâati: Sür'atli(genellikle sessiz,

içinden) okuyuş.  2.Tedvîr Kırâati(orta sür'atte..). 3.Tahkîk Kırâati(tecvîde göre ağır okuma). İlmî târîfleri tecvîdin özellikle medd bahsindedir. ]

Ezânı okuyanların büyük çoğunluğu, tecvîdi bütünüyle bilmemekle berâber, işiterek ve tekrarlayarak (semâ' ve arz yoluyla) öğrendiklerinden doğru okuyabilmektedirler. Bir müzisyen, örnek olarak bir gazelhân; metni, makamları bildiği, yıllarca işittiği hâlde tecvîde uygun okuyamaz; çünkü semâ'(işitme) vardır, fakat arz

(işittiğini öğreticiye tekrarlama) yoktur.

– Ezân; Rast, Uşşâk, Sabâ, Hicâz, Segâh makamlarında okunagelmiştir. Türk mûsıkîsi perdelerine,aralıklarına,makamlarına yabancı turistler dahî, güzel sesli müezzinin okuduğu ezandan etkilenmektedirler, Bu gerçeği görerek, klasik dönemdeki gayrı müslim vatandaşlarımızın da kalıcı/değerli eserler bırakabilecek kadar mûsıkîmize eğilmelerinde, minâreden işittikleri ezânın da rolü olduğunu düşünebilir,söyleyebiliriz. Farkına varmasak da,minârenin,

Türk mûsıkîsi eğitiminde, Türk mûsıkîsi makamları/aralıkları ve sistemini özümlememizde rolü, ihmâl edilmemelidir.

Ezânın mâhiyeti ve özellikle Türk mûsıkîsinin oluşumundaki rolünü  arzettikten sonra, konunun esâsına sıra gelmiş bulunmaktadır:

Ezânın okunması Kur'ân'ın tilâvetine(Tahkîk kırâatiyle okunmasına); tilâvet de  tecvîd'e  dayandığına göre;    müzikolog tecvîdden  ne anlamaktadır ve ne anlamalıdır?..

Müzik âlemimizde, "tecvîd?" denince söylenebilenler:  "Arap dili grameri-fonetiğidir; prozodi'dir" cümlesinden ibârettir.

Tecvîdin asıl konusu ve gereği; Arap harflerinin ve sonucunda da Arapça olan islâmî metinlerin doğru telâffuzunu sağlamak ve bunun için de, özellikle harflerin oluştukları yerlerle(mahreçlerle) sıfâtlarını öğrenmektir.                                                                                                                                             

     Ses; hançere'de(larenks'de) bulunan ve "ses telleri" dendiği hâlde 2 ses kıvrımından ibâret oluşumdan çıkar. Harfler ise,sesin,"mahreç" denen yerlerde vasıflandırılması,sıfatlandırılması,farklılaştırılmasıyla meydana gelir. Arap alfabesindeki, hepsi de sessiz 28 harf; yutağın (farenks'in) alt bölümü geniz, dil(kökü ve arka, orta, uç bölümleri), yumuşak damak, sert damak, kesici dişler ve dudakların ya tek başına veyâ konbine görevlendirilmeleriyle işitilir.

Bir harfin işitilme süresi ancak 1/10 sâniye kadardır;   ne kadar uzatılırsa uzatılsın, geri kalanı, onu işittiren sesli harfdir(Arapçada harekedir).  Harflerin oluştuğu noktalar(mahreçler), genizden dudağa doğru olmak üzere aşağıda gösterilmiş ve mahreçleri birbirine yakın harfler parantez içine alınmıştır:  (Ayın, ha, he, hı, gayın), (kaf, kef), (cim, şın), (sad, dad), (sin, ze), (tı, dal, te), (zı, zel, se), (rı, lâm), (nun, fe, vav, be, mim).   Harflerin 40'dan fazla "sıfât"ı vardır. Her harfde bu sıfatlardan 7 ilâ 10'u birarada bulunur. Konumuzla çok yakından ilgili olanlar "tefhîm" ve "terkîk" sıfatlarıdır. Tefhîm, kırâat-tecvîd terminolojisinde "bir harfi kalın okumak" demektir.Kalın okunabilen harflerden 7'si   sad,  dad,  tı,  zı,  hı,  gayın,  kaf   olup, dilin damağa yükseldiği anda çıkarlar(isti'lâ harfleri) ve bunlardan ilk 4'ü, dilin damağa yapıştığı esnâda meydana gelirler(idbàk harfleri) ve diğer 3 isti'lâ harfinden daha da kalındırlar.Ayrıca, belirli bâzı şartlarda "rı" ve "lâm" harfleri de kalın okunurlar. Bu harflerin kalınlık dereceleri aynı olmadığı gibi, herbiri, hecelendiriliş şekillerine göre 5 kalınlık derecesi arzederler. Bu 5 derecenin meydana gelişi, kalından inceye doğru ,tecvîd terimleri kullanılmayarak şöyle gösterilebilir:  tâ, ta, tu, tuş, ti. [ DİPNOT   Kalından inceye doğru 5 derece:  1. Kalın harfin elifli-fethalı oluşu;  2. Elifsiz-fethalı oluşu;  3. Madmûm oluşu; 4.Sâkin oluşu;   5. Meksûr oluşu. ]

    

     Arap alfabesindeki 7 harf ile bâzı şartlarda diğer 4 harfin kalınlık derecelerinin birbirine yakın oluşu müzikdeki küçük aralıkları(mikro aralıkları) zarûrî kılmaktadır  ve  yukarıdaki bilgiler, bu husûsu kanıtlamak için verilmiştir  Terkîk, kırâat-tecvîd terminolojisinde "bir harfi ince okumak" demektir; bunlar, tefhîm sıfâtını taşımayan harflerdir. Türkçedeki harflerin hepsi,(mahreçden çıkışda)"ince" sayılmaktadır. Ancak, "kalın sesli harfler"le harekelendirilip hece hâline getirildik-                                                     

lerinde kalınlaşırlar. Bu hâlde dahî Türkçe ile Arapça fonetiği arasındaki farklar hemen kendini belli etmektedir:   "Tefhîm" bahsinde anlatıldığı gibi, Arapçada "ta", "tu"dan daha kalındır; Türkçede ise durum aksinedir.  Türkçedeki  D, H, K, S, T, Z harflerinden herbirinin Arapçada 1'den fazla karşılığının olması, ayrı "sıfât"lar taşımaları demektir. Kaldı ki, Arap harfleri sıfâtları "tefhîm" ile "terkîk"den ibâret değidir; harflerin 40 sıfâtı daha vardır!..

       Anlatılanlardan çıkan sonuç:  Kur'ân'ın tilâvet kurallarına(tecvîde) uygun olarak Rast, Uşşàk, Sabâ, Hicâz, Segâh makamlarında minâreden, özellikle 10.yy.dan îtibâren geniş bir coğrâfî alanda okunan Ezân'ın günde 5 vakit işitilmesi, müzik bilginlerimizin dikkatini çekmiştir. Kullanulan/işitilen makamlardan perdelerin, perdelerden de sistemin belirlendiği sonucuna varmak, mantık gereğidir.Sistemin belirlenmesinde 8'li, 5'li, 4'lü aralıkların önemi de muhakkak dikkate alınmıştır.  Kur'ân tilâveti ve Ezân'ın buna uygun okunması yanında, "elsine-i selâse" denen Aapça, Türkçe, Farsçanın fonetik yapısını ifâde edebilmesi için "24 perdeli sistem"in en geç 13. yy.da ortaya çıktığı şu 3 delille sâbittir:

     Hz.Mevlânâ'nın Mesnevî-i şerîf'i 1. kitabındaki "Vâay kez âvâz-ı in bist-uu çehâr / Kâarvan bugzeşt u bî-geh şud nehâr"  (yazık ki 24 perde ile uğraşırken ecel günü akşama ulaştı) beyiti, bunun ilk delîlidir. Cüz'ü(parçası: 24 perde) zikredilerek küllü(bütünü: sistem) açıklanmıştır. Müzik bilginimiz Safîuddin Abdülmü'min Urmevî de (1237-1294) Hz.Mevlânâ ile çağdaştır.
      Muîniddîn bin Mustafâ'nın 1436'da, 2.Sultan Murâd adına te'lîf ettiği Mesnevî-i Murâdiyye giriş bölümü 227. beyitinde de "Perdee yigirmi dörd ü makaam on ikii ola / Birlik nidâsın itse Dügâh içre vây-ı ney" demektedir ki  bu da ikinci delildir.
      Seydî, 15.yy.da yazdığı (El Matla') isimli 39 varak eseri sonunda:  "… ve bir düzen dahî vardır, 24 perdedir. Bunun gibi düzene Düzen-i muhâlif derler. Bu düzende mecmû'-i makaamat  ve âvâzeler ve şu'beler bi-temâmihi bulunur. Tatvîl-i kelâmdan ve riâyet-i edebden ötürü zikrolunmadı. Esrâr-ı hafiyyedendir ammâ ş'ol düzenler kim yukarıda zikrolundu, bu düzen onlardan ihrâc olunur.  … Bu düzeni ifşâ etmemeklik üstâdlardan vasıyyettir…" diyerek 24 perdenin 3. delîlini vermiş, varak 27.b'de de perde çizelgesini çizmiştir. Dr. Suphi EZGİ merhum da, 24 perdenin isimlerini veren bu çizelgeyı değerli eserine alarak bizlere ulaştırmıştır.(Cilt:4 s.175)
 
      Hâfızanın (bellek'in)  çeşitleri vardır. Bunlardan konuşma ve ses(ses sistemi) hâfızası beyinde tek bir merkeze, noktaya bağlanamazsa da, şakak bölümü(temporal lob) ârızalarında bu yeteneğin kaybedildiği, ancak 3 yıl kadar sonra tekrar kazanıldığı, sar'a(epilepsi) ameliyatları sonucu anlaşılmıştır.
İnsan beyni birkaç lisânı kotlayabildiği gibi birden fazla müzik sistemini de hıfz ve ifâde edebilir.
Ne mutlu bizlere ki, Türk müziğinin de Batı müziğinin de soylu eserlerinden zevk alaniliyoruz!.. Tıpkı birden fazla dili konuşabilenler gibi!..
 
 
 

BİBLİYOGAFYA  (Konferansdan bu siteye yapılan alıntılarla ilgili olanlar) :

 ARISOY Mithat  Yüksek Lisans Tezi : Seydî'nin El Matla' Adlı Eseri Üzerine Bir Çalışma. İstanbul 1988  

BELVİRANLI Dr.Ali Kemâl   "Tecvid"   İstanbul  1970

EZGİ Dr. Suphi    "Nazarî, Amelî Türk Musikisi" İstanbul 1940 (C:4 s.175)    

KARAKILIÇ Celâleddin     "Tecvid İlmi"  2.baskı  Ankara  1972

ÖNEY Dr.Cahit  Makàle: "Dînî Mûsıkîmiz (I)"

                                                                     Musiki Mecmuası Mart 1991  Nu.432                                                            

———————   Makàle: "Dînî Mûsıkîmiz (II)".

                                         Musiki Mecmuası Aralık 1991  Nu.435                                          

———————   Tebliğ:  "Tecvid, Tertil ve Türk Musikisi Usûlleri  ve

                                                                   Seb'a-i Ahruf"                                                                                                                                 .                                                                   Neşri: Musiki Mecmuası  Haziran 1987 Nu.417

———————   Tebliğ:  "Salât-ı Ümmiyye'nin Usûlü Hakkında"

.                                                                   Neşri: Musiki Mecmuası  Eylül 1987  Nu.418

.                                                         NOT:    Tebliğler, daha önceki yıllarda  ve  İstanbul

.                                                                              Türkoloji kongrelerinde sunulmuştur.

TETİK Dr.Necati           "Kıraat İlminin Ta'limi"    İstanbul  1990

Türkiye Diyanet Vakfı İSLAM ANSİKLOPEDİSİ

                                        C:3(ARAP),  C:16(HARF)

ZEREN Prof.Dr.M.Ayhan    "Müzik Fiziği"         İstanbul  1995

(Visited 12 times, 1 visits today)

İlgiliMakaleler:


RSS 2.0 ile yeni eklenen yorumları takip edebilirsiniz. Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.